Hội thảo khởi động dự án xây dựng chương trình EPD cho sản phẩm xi măng tại Việt Nam

Ngày 12/10/2026, Viện Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng) tổ chức Hội thảo khởi động dự án “Hỗ trợ kỹ thuật cho Việt Nam xây dựng chương trình EPD cho sản phẩm xi măng”. Dự án hướng tới xây dựng cơ sở kỹ thuật, công cụ và năng lực cần thiết để triển khai Công bố sản phẩm môi trường (EPD) phù hợp với điều kiện Việt Nam.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Quang Hiệp, Viện trưởng Viện Vật liệu xây dựng, nhấn mạnh ngành xi măng cần đẩy mạnh chuyển đổi xanh, đồng thời lượng hóa và công khai tác động môi trường của sản phẩm. Viện sẽ phối hợp với các đối tác và doanh nghiệp để thực hiện dự án đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng.

Công bố môi trường của sản phẩm (EPD) là tài liệu công bố thông tin định lượng về các tác động môi trường của sản phẩm trong vòng đời, được xây dựng trên cơ sở kết quả đánh giá vòng đời (LCA), tuân thủ các quy tắc danh mục sản phẩm (PCR) và được xác minh theo yêu cầu của chương trình công bố môi trường loại III. Đối với xi măng, thông tin này giúp doanh nghiệp nhận diện các công đoạn phát thải lớn, xác định cơ hội cải thiện sản xuất và đáp ứng yêu cầu của thị trường. EPD cũng cung cấp dữ liệu phục vụ lựa chọn vật liệu, đánh giá môi trường công trình và xây dựng tiêu chí mua sắm xanh.

Việc xây dựng EPD cho sản phẩm xi măng Việt Nam là cần thiết nhằm minh bạch hóa thông tin môi trường, thúc đẩy sản xuất xi măng phát thải thấp, đáp ứng yêu cầu của thị trường và mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Hiện nay, Việt Nam còn thiếu khung chính sách, tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ sở dữ liệu LCA và quy trình xác minh, công bố EPD phù hợp với điều kiện sản xuất trong nước. Do đó, cần hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, phương pháp đánh giá, cơ sở dữ liệu và cơ chế quản lý, đồng thời xây dựng chính sách thúc đẩy áp dụng EPD trong mua sắm xanh, công trình xanh và phát triển vật liệu xây dựng phát thải thấp

Phát biểu tại hội thảo, ông Lê Văn Dương, Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ, Môi trường và Vật liệu xây dựng, đánh giá dự án sẽ đóng góp cơ sở kỹ thuật cho việc hoàn thiện chính sách và hướng dẫn áp dụng EPD trong ngành vật liệu xây dựng.

PGS. TS. Lương Đức Long, phó chủ tích Hiệp hội Xi măng Việt Nam cho biết cả nước hiện có 135 sản phẩm xi măng và clinker đã công bố EPD. Tuy nhiên, so với quy mô sản xuất của toàn ngành, số lượng doanh nghiệp tham gia công bố EPD vẫn còn khiêm tốn. Vì vậy, nhu cầu xây dựng và công bố EPD cho sản phẩm xi măng còn rất lớn, đối với cả thị trường trong nước và xuất khẩu.

Giới thiệu tổng quan dự án, bà Lê Thị Song, Trưởng ban Hợp tác quốc tế của Viện cho biết thời gian thực hiện dự án là 18 tháng, từ tháng 9/2026 đến tháng 3/2028, với sự hỗ trợ chuyên môn của Energiva Ventures Private Limited. Mục tiêu trọng tâm là xây dựng dự thảo Hướng dẫn kỹ thuật và dự thảo Chương trình EPD cho sản phẩm xi măng, phù hợp với năng lực cung cấp dữ liệu và điều kiện sản xuất của doanh nghiệp Việt Nam.

Dự án gồm 10 hoạt động liên kết, từ rà soát chính sách và yêu cầu kỹ thuật, khảo sát ngành xi măng và dữ liệu nhà máy đến xây dựng phương pháp, công cụ tính toán LCA và cơ sở dữ liệu EPD. Các kết quả sẽ được áp dụng thí điểm để đánh giá tính khả thi, lấy ý kiến các bên liên quan và hoàn thiện khuyến nghị triển khai.

Bà Nguyễn Thị Tâm, Giám đốc Trung tâm Môi trường và Cơ khí xây dựng, trình bày phương pháp thực hiện dự án. Hoạt động nghiên cứu sẽ gắn với khảo sát thực tế, thu thập và chuẩn hóa dữ liệu nhà máy, tạo cơ sở cho việc xây dựng phương pháp lập EPD phù hợp với sản xuất trong nước.

Các sản phẩm dự kiến gồm: Báo cáo đánh giá hiện trạng; Dự thảo hướng dẫn kỹ thuật và khung chương trình EPD; Công cụ tính toán LCA và cơ sở dữ liệu chuyên ngành; Kết quả thí điểm tại doanh nghiệp; Khuyến nghị chính sách và tài liệu phổ biến kiến thức.

Với vai trò chủ trì, Viện Vật liệu xây dựng sẽ điều phối nghiên cứu, xây dựng các sản phẩm kỹ thuật và phối hợp với cơ quan quản lý, hiệp hội, chuyên gia và doanh nghiệp trong quá trình thực hiện. Kết quả của dự án sẽ tạo lập cơ sở khoa học, kỹ thuật và dữ liệu môi trường phục vụ xây dựng, công bố EPD cho sản phẩm xi măng Việt Nam, góp phần nâng cao tính minh bạch và năng lực quản lý môi trường của ngành. Đồng thời, hỗ trợ doanh nghiệp đánh giá tác động môi trường, xác định các giải pháp giảm phát thải khí nhà kính, nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng yêu cầu của thị trường trong nước và quốc tế. Dự án cũng tạo cơ sở thúc đẩy sản xuất, sử dụng xi măng các-bon thấp, phát triển thị trường vật liệu xây dựng xanh và thực hiện các mục tiêu giảm phát thải của ngành xi măng.